Hopp til innhold Hopp til hovedmeny

Hjem

> Felles > Bli inspirert > Boktips voksne

Sonja Holterman:

Presteskapet

Presteskapet

Likestillingsombudet blir brent ihjel i sitt eget hjem. En kvinne blir kidnappet og druknet, og flere kvinner står i faresonen for det samme. Krimjournalist Ira Torgrimsson blir satt til å dekke sakene. Hun er noe motvillig i starten på grunn av dramatiske opplevelser sist hun dekket en krimsak. I tillegg dveler tankene hennes rundt stesønnen Kevin, som hun ønsker mer tid sammen med. Etter hvert som Ira graver seg ned i saken, finner hun ut at den kan ha sammenheng med hekseprosessene på 1600-tallet.

Boken starter med en voldsom scene, før vi presenteres for Ira Torgrimsson. Innen kort tid er Ira innblandet i dramatiske hendelser. Ira er ei tøff dame, bor alene og har ingen barn. Hun er inne i en prosess der hun søker foreldreretten for 12 år gamle Kevin, som er sønnen til en ekskjæreste. I det historien i boken starter, er Ira på vei på høstferie med Kevin. Når hun er på vei for å hente gutten, får hun tips av sin venn, uteliggeren Lars, om noe han har blitt presset til å gjøre om natten. Kevin blir syk. Ira må bli i byen, og tar på seg jobben med å dekke saken Lars tipset om.
Parallelt med handlingen fra dagens Oslo, får vi et tilbakeblikk til Bergen på 1600-tallet, hvor Johanne Pedersdatter opplever hekseprosessene personlig. I forbindelse med at Ira søker etter stoff om dette, møter hun historikeren Olav Tuft. Er han virkelig den han utgir seg for?

To store temaer brukes i denne krimromanen: Hekseprosessene og barnefordeling.
Hekseprosessene tok livet av mange kvinner og menn. Temaet har vært dokumentert i flere sakprosautgivelser gjennom årene, I tillegg til noen få skjønnlitterære romaner, men sjelden i en kriminalroman.
Barnefordelingstemaet går mest på at flere menn ønsker samvær med sine barn, men gjør flere "dumme" grep for å oppnå dette.

Dette er Holtermans gode debutkrim fra 2012. Det ligger masse research bak. Ikke bare får man innblikk i barnefordeling,  men man lærer også noe om hvordan hekseprosessene foregikk. Holterman tegner et grufullt, men realistisk bilde av hvordan det kunne være å bli beskyldt for å være heks.
Plottet, og hvem som gjør hva bød på mange overraskelser, og Holterman hadde flere ess i ermet mot slutten som gjorde at du nesten holdt pusten til siste punktum.

Sonja Holterman bok nummer to, Frostgraven, kom i vår. Gleder meg til å ta fatt på den!

Del på facebook
Laura Djupvik:

Kvitt

Kvitt

Det var tilfeldig at eg kom til å lese romanen Kvitt. Ein lånar leverte den inn og sa at "Denne boka var det noko med", så eg bestemte meg for å prøve den. Eg vart ikkje skuffa. 

Boka tek opp er eit mykje omskrive tema: "forboden kjærleik” mellom ei ung jente og ein vaksen mann, eller rettare sagt mellom elev/lærar.

Handlinga er lagt til eit kristent miljø på Vestlandet. Den går over eit skuleår og kvart kapittel tar for seg ein månad. Den eine hovudpersonen,Jill, snart 17 år, skal begynne andre året på vidaregåande skule, og kjærasten Kristoffer er klar for medisinstudier i Bergen. 

Jill er lei av kjærasten. Han er imot sex før ekteskapet, medan Jill ønskjer å prøve det ut. Forfattaren klarer å la oss føle lengten til den unge jenta som ikkje får utforske seksualiteten sin. Då Kristoffer reiser til Bergen for å studere, forelskar ho seg i den flotte rådgivaren/læraren Peder. Han er over 40 år, gift og har ei dotter som er eit år eldre enn Jill. Jill nyttar alle høve til å få kontakt/ kome i nærleiken av Peder. Han vert meir eller mindre motvillig dregen inn i forholdet. Vi får skildra deira møte på hytta hans, kontoret osv. Han prøver å stå i mot og prøver fleire gongar å forklare henne at dei må avslutte forholdet før det får avorlege følgjer.

"Det er farleg både for oss og andre". Peder slit med skuld og skamkjensle. Han er klar over kva farer dei utset seg for, og at han er den ansvarlege. Han prøver fleire gongar å gjere det slutt, men er for svak. Det vert aldri alvor av det før …

Det er ikkje aldersforskjellen som er det verste. Det er maktforholdet elev/lærar som er det største problemet. Djupvik skildrar makt, skuld og skam, begjær og ulovleg kjærleik, Boka er også ei forteljing om tap av uskuld. 

Forfattaren skriv godt, ho har eit flott nynorsk språk. Boka er velkomponert og har mange gode dialogar. Forteljarstemma vekslar mellom Peder og Jill, slik at vi får høyre begge sine tankar om forholdet. Slik vert vi godt kjende med hovudpersonane. 

Dette er absolutt ei bok eg kan anbefale! Kjekt å finne ein ny forfattar, og at ho skriv nynorsk er sjølvsagt også eit pluss! Boka kom ut på Kolon forlag hausten 2013 og er på 164 sider. Den er utgitt som ei bok for vaksne, men ungdom kan absolutt også lese den etter mi meining.

Laura Djupvik er frå Gurskøy på Sunnmøre. Ho er journalist og forfattar. Ho debuterte i 2004 med romanen Båten er så liten. Tre år seinare kom barneboka Hundre appelsiner og ein fiolin

Kvitt er altså Djupvik sin tredje roman. Ho er berre 44 år, så vi kan håpe å høyre meir frå henne i åra som kjem.

Del på facebook
Gaute Heivoll:

Over det kinesiske hav

Over det kinesiske hav

Romanen Over det kinesiske hav av Gaute Heivoll startar i 1994 med at ein mann ryddar opp i boet etter foreldra sine. Bilder, dokument, brev og klede: alt bringer fram minner frå hans eige liv, frå han kom hit som guttunge mot slutten av krigen og huset var nytt.

Vi går så tilbake i tid og møter eit ungt ektepar, forteljaren sine foreldre, som reiser sitt eige forpleiningshjem for «åndssvake», som romanen konsekvent kallar dei, i ei lita bygd på Sørlandet. Huset ligg aude til i skogen, med eit barnlaust ektepar som nærmeste naboar. Til dette huset i skogen kjem etter ei tid fem søsken i alderen 4 til 17 år. Frå før bor det tre menn på loftet, nemlig onkel Josef, Matiassen og Christian Jensen. Dei har alle sine særheiter og originale trekk. Det er tidlig i fredsåret 1945 at «tullingene fra Stavanger», som onkel Josef kallar dei, kjem. Nokre månader tidlegare har vergerådet i Stavanger tatt dei frå foreldra. Eit foreldrepar som berre ein eineste gong før dei døyr, får sjå barna sine igjen ei kort stund.

Dette er er med andre ord ein roman om oppvekst og liv i eit uvanleg miljø, rundt uvanlege menneske, men likevel ein roman som er uhyre jordnær – nesten saklig i stilen. Det er ei historie om den gongen «åndssvake» blei sett på og behandla på ein ganske anna måte enn i dag, med umyndiggjering og tvangssterilisering som faste innslag. Og det er ei historie om små menneske med store personligheiter, og ei historie om korleis eit barnesinn opplever og handterer møtet med annaleisheit.

Onkel Josef er ein av romanen sine sterkaste og mest rørande portrett. Om han heiter det etter at han er død: «Slik endte Josefs merkelige liv. Han hadde hatt verdenslitteraturen og gudstjenestene. Han hadde hatt tapperhetsmedaljen, og siden vandrepokalen å speile seg i. Jeg tror det var nok».

Gaute Heivoll har eit særlig godt grep på å formidle det alminnelege og daglige i eit liv. Hendingar som kvar for seg er minimale av format, men som like fullt utgjer livet for dei det gjeld. Faktene er få og små. Han løftar fram dei stemmelause og gir dei verdigheit og betydning, i dette tilfellet dei åndssvake. Når forteljaren går tilbake til barndommen og erindrer livet med dei fem søskena og dei tre mennene på loftet får romanen ei heilt spesiell atmosfære og språket til Heivoll er så fortetta og godt at det dreg lesaren med seg inn i historia. I store parti er denne romanen både vakker og urovekkende.

Del på facebook
Dette er mine gamle dager

Jarle Klepp, som mange kjenner fra blant annet "Mannen som elsket Yngve" og "Kompani Orheim", har blitt voksen. Han er 38 år og gift med Iselin som han har to barn med, Åshild som er seks år og Sven på to. I tillegg har han selvfølgelig også Charlotte Isabel Hansen fra et tidligere forhold som vi kjenner fra boka ved samme navn (og filmen som fikk tittelen "Jeg reiser alene"). "Dette er mine gamle dager" er Renbergs femte bok om Jarle Klepp, men den kan fint leses frittstående.

Dette er en vakker og stillferdig bok. Ofte litt vemodig, men også med fin humor og optimisme. En virkelig god blanding av tilbakeblikk og skildring av Jarles nåværende liv som familiefar. Renbergs kjernetemaer er sterkt representert gjennom boka, oppvekst, alkoholisme, identitet og kjærlighet. Hele veien kommentert ved Jarles stadige tankesprang og barnas direkte vinkling på, og spørsmål om, ting de voksne har vanskelig for å sette ord på.

Det hele starter med at Jarle ser tilbake på en oppvekst som er sterkt preget av en far som drikker altfor mye. Dette er en del av livet som Jarle i stor grad har lykkes med å fortrenge. Faren er død for en tid tilbake og Jarle har fokusert på sitt eget voksenliv, småbarn, ekteskap, jobb og venner. Men en nyttårsaften skal han ut og kjøpe stjerneskudd sammen med sønnen Sven, og i fyrverkeriutsalget møter han tilfeldigvis på Jenta fra fortiden, datteren til farens drikkekompis, og Jarle blir tvunget til å tenke gjennom oppveksten på ny.

Om du liker å høre på lydbøker kan det virkelig anbefales her. Det er forfatteren sjøl som leser, og han leser godt. Stavangerdialekta gir det et autentisk preg og gjør at leseren/lytteren, ihvertfall for min egen del, lett kommer inn i stemninga fra filmene. God lesning!

Del på facebook
Erlend Flornes Skaret:

Lucida

Lucida

Eit kjærleiksbrot kan føre til brutale etterdønningar for den som vert råka. I Lucida møter vi 23-årige Robert, ein kunstnarspire som reiser til Syden på desperat jakt etter å oppspore og gjenerobre eks-kjærasten Maya Mesic. Ho har busett seg i Costa de la Luz, ei typisk turistsmørje.  Forfattaren har ei særmerkt observasjonsevne og nyttar sjølvsagt høvet til å ironisere over mykje av den ”galskapen” som utspelar seg kring hotella og strendene.

Boka vekslar mellom fortid og notid. I fortida møter vi Robert som antimaterialistisk student i Oslo, der han innleiar eit kjærleiksforhold til den særs spontane Maya Mesic. Robert er fullstendig oppslukt av den flotte unge kvinna. Men ei spesiell hending snur heile forholdet på hovudet. Desse tilbakeblikka får lesaren ta del i ved at Robert, mellom drammar og sigarettar, fortel kjærleikshistoria si til fire tyske pensjonistar som bur på same sydenhotellet. I notida følgjer vi Robert si daglege jakt, og etterkvart overvaking, der han kjem stadig tettare inn på sin livs kjærleik. Dramaet spissar seg til mot slutten, då han førebur den store framstøyten. Dei tragiske realitetane opnar seg: Kan Maya allereie vere tapt? Ved ”teppefall” gir forfattaren rom for at avslutninga kan tolkast på ulike måtar, utan at lesaren dermed føler seg snytt for fasit. Her er det opp til kvar enkelt å finlese og finne fram til sitt svar.

Tittelen på boka, Lucida, er knytt til eit omgrep nytta i psykologien. Det tyder eit augeblikk av klarheit i ein forvirra person sitt sinn. Erlend Flornes Skaret (38) skriv ein stilsikker nynorsk og rører ved mange av livets utfordringar. Som til dømes impulsivitet versus kontroll, det ekte versus det tilgjorte etc. Han har sagt opp jobben som sivilingeniør for å skrive på heiltid, med bubil som skrivestove. Lucida er Flornes Skaret sin andre roman, og er ei bok som kanskje høver best for den yngre lesarkrets.

Del på facebook
Jan Roar Leikvoll:

Songfuglen

Songfuglen

”Songfuglen” (2013) er mitt første møte med forfattar Jan Roar Leikvoll og vert garantert ikkje det siste. Hans forrige roman, ”Bovara”, står allereie klar på bokmenyen min. Leikvoll har hausta strålande omtalar frå eit nesten samla kritikarkorps.

I ”Songfuglen” møter vi den unge guten Jakoba. Han veks opp forkledd som jente, i ein by der berre kvinner har lov til å bu. Unntaket er mennene på bordellet. Slekta må jo førast vidare. Jakoba vert beskytta av mora og tanta, men det er ei nådelaus skjebne som ventar dersom han blir avslørt: dødsstraff. For lenge sidan skjedde det ein revolusjon i byen. Då vart mennene bannlyst og jaga over på andre sida av elva, der dei no lever som villmenn i skogen. Fiendskapen mellom dei to gruppene er rå og brutal. Ein geriljakrig der kvinnene legg ut miner og går vaktpatruljer langs elva, utstyrt med gevær og pistolar. Alt for å halde byen fri for menn.

Etterkvart som Jakoba kjem i brytingspunktet mellom ung gut og ung mann, vert det stadig vanskelegare for han å skjule sin identitet. Og er det det han ønskjer? Jakoba har ei nådegåve som vert høgt elska i byen, nemleg ei ”himmelsk” songstemme. Kan dette bli redninga? Då tenestejenta til songpedagogen gjennomskuar Jakoba sin identitet, og desse innleiar eit skjult kjærleiksforhold, er det som om dei indre undertrykte kreftene i Jakoba ikkje lenger let seg styre. Vi avslører sjølvsagt ikkje korleis det endar.

Sjølv om handlinga i boka er fylt av angst og uhygge, klarer Leikvoll å skape vakre stemningar i alt det mørke. Her er lengsel etter fridom, lukke og omsorg. Nynorsken er til tider lyrisk, by- og naturskildringane lavmælte og nydelege, og musikaliteten i språket klarer på merkeleg vis å ta brodden av volden som herjar. Dette er ein sterk roman frå ei original stemme i norsk samtidslitteratur.

Del på facebook
Mona Høvring:

Camillas lange netter

Camillas lange netter

Camilla i tittelen og jeg-fortelleren i boka er Camilla Collett. Forfatteren Mona Høvring har lest "I de lange netter" av Camilla Collett og ble inspirert til å skrive sin versjon av boka.

I denne lille romanen får vi høre biter av den eldre Camilla Collets fortellinger fra eget liv. Camilla var søvnløs og skrev om natten. Skrev dagbok stilet til andre søvnløse. Hun forteller om en lykkelig og fri barndom i Kristiansand og på Eidsvoll i lag med 4 søsken, hvor eldstebroren er Henrik Wergeland. Barndommen tar slutt, når brødrene drar på skole i Christiania og Camilla forstår, at jenters framtid er å bli gifta bort. Camillas ungdom blir en ventetid i ensomhet på Eidsvoll og tid for å gruble over egen og andre kvinnens skjebne. 4 menn preger livet hennes: faren med de mange evner og ønsket om å bli biskop. Broren Henrik, uregjerlig, oppfinnsom og kjærlig. Johan Sebastian Welhaven som hun er betatt av i 7 år - og Jonas Collett som hun gifter seg med. Alle er engasjerte i tidens samfunnsdebatt. Faren og Henrik står på den ene siden, Welhaven og Collett på den andre. Det smertelige resultatet av dette er, at Camilla slutter å ha kontakt med broren.

Mona Høvring ble inspirert av å lese: "I de lange netter" og skrev: "Camillas lange netter" - Jeg som leser ble inspirert til å gå tilbake til Camilla Collett selv og har nå lest: "l de lange netter" og biografien av Siri Senje: Biografien om Camilla Collett, stemmen fra " de stummes leir". Gyldendal, 2009.

I 2013 markerte vi 200 året for Camillla Collett sin fødsel og samtidig 100 året for innføring av stemmerett for kvinner. Hun klarte å bli forfatter i en tid da kvinner ikke skulle synes. Og hun skrev om kvinneliv slik hun opplevde det. Slik blev hun en inspirator for kvinnesaken, som vokste fram på slutten av livet hennes. La oss bli inspirert av Camilla Collett før vi kaster oss inn i enda en historisk markering av et jubileum her i 200 året for 1814 og den første norske grunnloven - uten kvinners stemmerett.

Del på facebook
Blues for en aldrende morder

Jonatan Ruud er snart 80 år og har hele livet hatt to yrker. Han er tegneserietegner og - leiemorder. Dette er en lite blodig men sylskarp triller, og den handler om hvordan det går når en ny generasjon oppdragsgivere ikke lenger har tro på at den aldrende Jonatan Ruud greier jobben og legger ut feller for ham.

I boka får du høre om en godt voktet postboks, pennesplitter og mårhårspensler og en litt annerledes historie med rot i 2.verdenskrig. Dessuten treffer du en ung mann på en bensinstasjon, et lik på biltur i Barcelona og et troll!

Del på facebook
Profetene i Evighetsfjorden

Dette er ein stor historisk roman om korleis Danmark behandla Grønland og grønlendere på slutten av 1700-talet, i etterkant av Hans Egedes forsøk på å etablere ei kristen tro på øya. Vi følgjer hovedpersonen, nordmannen Morten Falck på hans reise frå heimbygda Lier, via teologistudier i København til pastorvirke og langsom fordervelse på Grønland. På den lille boplassen Evighetsfjorden har ei lita gruppe grønlendere samla seg, dei kallar seg profeter av Guds nåde, og søker å løsrive seg frå Danmark. Her blir pastor Falck og kateketen hans sendt for å ta eit endeleg oppgjør med dei, og dette møtet belyser eit mørkt kapittel i dansk historie. Danskane ser på grønlenderane som de elendige ville, men ironisk nok er det danskane som oppfører seg som barbarar. Sjølv pastoren syndar støtt og stadig.

Det er ei barsk og usminka historie som brutalt skildrar ei tid og eit samfunn prega av nød, vald og epidemiar, der mørke og kulde regjerer saman med gapestokken og bibelen. Det er nærast som stanken frå kloakken dampar ut av boka, der folk vassar i skit og lort, og som lesar fryktar du at også lusa hopper ut av bokblada. Her er levande beskriving av magesjau, årelating med brennevin som einaste bedøvelse og ei brutal skildring av valdtekt og ein påfølgande abort. Lite vellystig lektyre altså, likevel blir du dradd vidare, for boka er verkeleg godt skrive, historia er god, og mellom all elendighet finn du og litt humor. Boka gir ei usedvanlig god leseoppleving.

Forfattaren Kim Leine er født i Norge, men flytta til Danmark som 17-åring. Han er utdanna sjukepleiar og har bodd på Grønland i 15 år. 

(Cappelen Damm 2012). Årets vinnar av Nordisk råds litteraturpris.

Del på facebook
Odd W. Surén:

Den som skriver

Den som skriver

På ein isolert stad som heiter Blokk bor folket som vert kalla Byggere. I Blokk fins ikkje naturleg dagslys, berre i form av eld og elektrisk lys som dei har fått av Bringere. Ingen veit kvar Bringerne kjem ifrå, men dei forsyner også Byggerne med mat i byte mot ulike varer. Det hender også at det kjem Hentere som tek med seg nokre av borna. Ingen veit kvifor, og borna ser dei aldri igjen. Kva som elles befinn seg utanfor Blokk er det ingen som veit. Blokk er omgitt av Mørket, og det går rykter om at det bortanfor Mørket er noko som heiter Ute. Men ingen går ut i Mørket. For då blir han ein del av det, for alltid. Trur Byggerne. Dei vart berga frå det fryktelege Ute av den usynlege Bestyreren. Han er fullgod og allmektig, og gav dei Blokk i staden.

I Blokk har eitt embete stått i særstilling gjennom generasjonar. Denne personen har tittelen ”Den som skriver”. Gabar var den første som skreiv, no er det Corr som skriv. Han er den siste i rekkja gjennom 742 år. Alt som er skrive står samla i Bøkene, som kan samanliknast med ein slags Bibel. Berre ”Den som skriver” har lov til å lese det som står i Bøkene. Jamleg les han utdrag for Byggerne. Bebuarane i Blokk fryktar Bøkene. Bøkene antyder at ein dag skal Riveren kome. Dette er Betyrerens motstandar.

Odd W. Surèn har skapt eit mystisk univers i Blokk. Stundom kan ulike lydar høyrast frå Mørket. Og det kjem inn luft og lukt. Det har også kome inn haledyr (dvs. rotter) frå Mørket. Og tråddyr, svevedyr og surredyr (dvs. ulike insekter). Kva slags samfunn er Blokk? Første del av boka kan verke slitsam, sjølv om språket er framifrå. Men som det står til lesaren allereie på side 41: ”Ikke la deg utmatte! Hold ut, og alt skal bli forklart”. Omveltinga skjer når det kjem inn ein mann frå Mørket. Ein som har gått seg vill.  Aldri har noko menneske tidlegare kome levande frå Mørket til Blokk. Det utenkjelege har skjedd. Kva som hender vidare skal ikkje røpast her. Men det meste blir klargjort.

”Den som skriver” er ei bok som famnar vidt.  Kva er eit samfunn? Kva er tradisjon? Kva er religion? Kva er makt? Kva er tekst og språk? Kva er sanning? Og ikkje minst: Kva er lukke? Det har alltid vore gode tider i Blokk. Dei saknar ingenting og har alt dei treng. Heilt til det kjem nokon utanfrå og fortel sanninga: At dei ikkje saknar noko, berre fordi dei ikkje veit kva dei går glipp av. Boka held eit høgt litterært nivå og Odd W. Surèn har ei stemme som sjeldan ytrar seg tomt og overflatisk.

Del på facebook

Åpningstider:

Mandag - torsdag  10 - 19
Fredag 10 - 16
Lørdag  10 - 14

  

Telefon:
71 57 51 00

E-post:
bibliotek@kristiansund.kommune.no 

Vi blir inspirert av